Cross-Chain Nedir? Kapsamlı Bir Rehber

Cross-Chain Nedir? Kapsamlı Bir Rehber

Akademi
29 October 2023 by [email protected]
1115
Blok zinciri teknolojisi, dijital varlıkların güvenli ve şeffaf bir şekilde transfer edilmesini sağlayan devrim niteliğinde bir yeniliktir. Buna karşın blok zinciri ağları arasında veri ve değer akışı sağlamak için etkili bir yöntem henüz bulunmadı. Bu durum ise blok zinciri ekosisteminin parçalanmasına ve izolasyonuna yol açmaktadır. Bu sorunu çözmek için çapraz zincir (Cross-Chain) adı verilen bir
cross-chain-nedir

Blok zinciri teknolojisi, dijital varlıkların güvenli ve şeffaf bir şekilde transfer edilmesini sağlayan devrim niteliğinde bir yeniliktir. Buna karşın blok zinciri ağları arasında veri ve değer akışı sağlamak için etkili bir yöntem henüz bulunmadı. Bu durum ise blok zinciri ekosisteminin parçalanmasına ve izolasyonuna yol açmaktadır. Bu sorunu çözmek için çapraz zincir (Cross-Chain) adı verilen bir kavram ortaya çıkmıştır.

Cross Chain’in gerçekleştirilmesi için zincirler arası köprüler adı verilen protokoller kullanılır. Zincirler arası köprüler, farklı blok zinciri ağlarının veri ve değer alışverişinde bulunmasını sağlayan aracılardır. Zincirler arası köprüler, oracle sorunu olarak bilinen blok zinciri ağlarının dış dünyayla bağlantı kuramaması sorununu da çözer.

Bu yazının devamında, Cross Chain’in ne olduğu, nasıl çalıştığı ve hangi avantajları sağladığı hakkında daha fazla bilgi edineceksiniz.

Cross-Chain Nedir?

Cross Chain, farklı blok zinciri ağlarının birbirleriyle iletişim kurmasını ve işlem yapmasını sağlayan bir teknolojidir. Çapraz zincir sayesinde, örneğin; Bitcoin Blockchainine veya Ethereum Blockchainine bağlı bir dijital varlık, başka bir blok zinciri ağına kolayca transfer edilebilir. Böylece tokenize edilmiş varlıkların erişilebilirliği, likiditesi ve entegrasyonu artar.

Farklı blok zincirleri arasında arası birlikte çalışabilirlik sağlayan bir teknoloji olan Cross chain sayesinde kullanıcılar bir blok zincirinden diğerine varlıkları transfer edebilir veya farklı blok zincirlerindeki akıllı sözleşmelerle etkileşime girebilir.

Cross Chain, tokenize edilmiş varlıkların potansiyelini ortaya çıkarmak için önemli bir rol oynar. Tokenize edilmiş varlıklar, gerçek dünyadaki değerli varlıkların dijital temsilleridir. Merkezi veya merkezi olmayan bir şekilde yönetilebilir ve mülkiyet haklarını veya hakları yansıtır.

Tokenize edilmiş varlıklar iki ana kategoriye ayrılabilir: yerel dijital varlıklar ve tokenize edilmiş gerçek dünya varlıkları (RWA’lar). 

  • Yerel dijital varlıklar, blok zinciri üzerinde doğal olarak oluşturulan ve sadece o blok zinciri üzerinde işlem gören varlıklardır. Örneğin; Bitcoin ve Ethereum gibi kripto paralar yerel dijital varlıklardır. 
  • Tokenize edilmiş gerçek dünya varlıkları ise, blok zinciri dışındaki varlıkların dijital temsilleridir. Örneğin; altın, gayrimenkul, hisse senetleri gibi varlıklar tokenize edilebilir.

Tokenize Edilmiş Varlıkların Avantajları

Tokenize edilmiş varlıklar, finansal kurumlar için birçok fayda sağlar. Finansal kurumlar tokenize edilmiş PBC’ler (programlanabilir bankacılık çözümleri) sunarak, müşterilerine dijital varlıklara erişim ve ticaret imkanı sunabilir ve bu hizmeti sağlamak için varlık ihraççıları, emanetçiler ve ağ geçitleri olarak rol alabilir.

Tokenize edilmiş PBC’lerin başlıca faydaları şunlardır:

Karşılaştırılabilirlik

Blok zinciri teknolojisi, farklı türdeki varlıkların ortak bir altyapı üzerinde standartlaştırılmasına olanak tanır. Dolayısıyla varlık teslimatı ve ödeme süreçleri daha kolay ve verimli hale gelir.

Hızlı ödemeler

Tokenize edilmiş varlıklarla yapılan işlemler, akıllı sözleşmeler kullanılarak anında gerçekleştirilebilir. Bu da müşteri deneyimini iyileştirir ve karşı taraf riskini azaltır.

Kullanılabilirlik ve likidite

Tokenize edilmiş varlıkların kısmi mülkiyeti mümkündür. Bu da daha geniş bir yatırımcı kitlesine ulaşmayı ve özellikle geleneksel olarak likit olmayan varlıkların likiditesini artırmayı sağlar.

Şeffaflık

Blok zinciri teknolojisi, değiştirilemez ve güvenli bir şekilde varlık sahipliği kaydını tutar. Bu da varlıkların takip edilmesini ve doğrulanmasını kolaylaştırır ve mutabakat süreçlerini basitleştirir.

Dünya Ekonomik Forumu, tokenize edilebilecek varlık miktarının 867 trilyon dolar olduğunu tahmin ediyor. Bu da tokenize edilmiş varlıkların büyük bir potansiyele sahip olduğunu gösteriyor. Cross Chain teknolojisi, bu potansiyeli gerçekleştirmek için gerekli olan arası birlikte çalışabilirliği sağlayarak, farklı blok zinciri blokların birbirleri arasında veri ve değer aktarımını izin vermekle tokenize edilmiş varlıkların gelişimine katkıda bulunur.

Chainlink Tarafından Geliştirilen CCIP (Cross Chain Interoperability Protocol)

Cross chain, DeFi (merkezi olmayan finans) platformları için çok önemlidir. DeFi platformları, blok zinciri teknolojisi üzerinde inşa edilen finansal hizmetler sunan uygulamalardır. Kullanıcılara kredi verme, borç alma, takas yapma, sigorta yapma gibi işlemleri merkezi bir otoriteye ihtiyaç duymadan yapma imkânı verir.

DeFi platformlarının büyük bir kısmı Ethereum blok zinciri üzerinde çalışmaktadır. Ancak Ethereum blok zinciri, ölçeklenebilirlik ve işlem ücretleri gibi bazı sorunlarla karşı karşıyadır. Bu sebeple DeFi platformları farklı blok zincirlerinin avantajlarından yararlanmak için cross chain teknolojisine ihtiyaç duymaktadır.

Chainlink, Cross Chain teknolojisini sağlayan bir protokoldür. Chainlink, oracle adı verilen aracılar aracılığıyla blok zinciri dışındaki verilere erişim sağlayan oracle’lar; fiyat bilgisi, hava durumu bilgisi, spor sonuçları gibi verileri blok zinciri üzerindeki akıllı sözleşmelere iletir.

Chainlink’in CCIP (Cross Chain Interoperability Protocol) adlı bir teknolojisi vardır. CCIP, blok zincirleri arasında gerçek iletişim oluşturmak için Chainlink’in oracle ağını kullanır. CCIP ile blok zincirleri birbirlerinin yeteneklerinden yararlanabilir. Örneğin; güvenlik altyapısı, ölçeklenebilirlik altyapısı, işlem işleme olanakları ve diğer birçok özellik.

CCIP ile Merkezi Olmayan Uygulamalar Nasıl Geliştirilir?

CCIP ile merkezi olmayan uygulama geliştiricileri, farklı blok zincirlerinin işlevlerini tek bir akıllı sözleşmede birleştirebilir. Bu şekilde birden fazla zincir üzerinde birden fazla sözleşme olan akıllı bir sözleşme oluşturabilirler. Oluşturulan bu akıllı sözleşmeler farklı blok zincirleri arasında sorunsuz etkileşim sağlayabilir.

Geliştiriciler ayrı işlevler için birden fazla blok zinciri kullanabilirler. Örneğin; tek bir uygulama, Ethereum blok zincirinin güvenliğinden ve ademi merkeziyetçiliğinden yararlanabilirken, Polygon blok zincirinin hızından ve ölçeklenebilirliğinden yararlanabilir. Bunların yanı sıra veri hizmetleri sağlamak için birden fazla oracle merkezi olmayan ağdan yararlanabilir.

CCIP tabanlı uygulamalar, blok zincirlerini bağlar ve tek bir akıllı sözleşme kodu kullanarak aralarında sorunsuz etkileşim sağlar. Bu da DeFi platformlarının potansiyelini artıracak ve kullanıcı deneyimini iyileştirir.

Şimdi de Chainlink’in oracle çözümünün blok zincirleri arasında nasıl bir bağlantı sağladığını ve bunun DeFi uygulamaları için nasıl faydalı olduğuna değinelim.

Chainlink Cross Chain Çözümleri

Chainlink, Cross Chain teknolojisiyle DeFi uygulamalarının potansiyelini artırmayı hedeflemektedir. Cross Chain sayesinde kullanıcılar bir blok zincirinden diğerine varlıkları transfer edebilir veya farklı blok zincirlerindeki akıllı sözleşmelerle etkileşime girebilir. Bu da kullanıcı fonlarının güvenliğini, tokenlere erişimi ve kullanıcı deneyimini iyileştirir. Ayrıca geliştiriciler için geliştirilmiş dokümantasyon ve araçlar sunar.

Chainlink’in Cross Chain çözümleri, tüm akıllı sözleşme endüstrisine son derece güvenli, güvenilir ve yüksek performanslı bir dizi evrensel çapraz zincir çözümü sağlamaktadır. Chainlink ile halihazırda entegre edilmiş yüzden fazla blok zinciri ve ikinci katman çözümü bulunmaktadır. Bu da Chainlink ağını, tüm blok zincirleri arasında zincirler arası iletişim için güvenilir bağımsız bir protokol olarak kullanmak için ideal altyapı haline getirmektedir.

CCIP ile DeFi Platformları Zincirler Arası Kazançlara Ulaşabilir

Akıllı sözleşme ekosistemi farklı blok zincirleriyle zenginleştikçe merkezi finans (CeFi) platformları, müşterilerine birden fazla blok zincirinde DeFi kazançları sunmak için Cross Chain teknolojisine ihtiyaç duyuyor. CeFi platformları ve diğer arayüzler, Aave gibi DeFi protokollerine değer katarak çok zincirli ekosistemin büyümesine katkıda bulunuyor.

CCIP (Cross Chain Interoperability Protocol), tokenleri blok zincirleri arasında taşımanın teknik ayrıntılarını gizleyerek kullanıcılara fonlarının güvenliği konusunda güvence veriyor ve DeFi’deki en iyi fırsatlardan faydalanmalarına yardımcı oluyor. Böylece CeFi platformları kullanıcı rahatlığını bozmadan Cross Chain DeFi ağının genişlemesini destekliyor.

Cross Chain Uygulamalar Tüm Blok Zincirlerine Bağlanabilir

CCIP’nin hayata geçirilmesi geliştiricilerin her blok zincirinde uygulama geliştirme kapasitesini artırmayı amaçlıyor. Yeni cross chain uygulamalar, tüm ağların tokenlerini kullanabilecek ve aynı zamanda belirli blok zincirlerinin veya bu blok zincirlerindeki uygulamaların ve varlıkların özel özelliklerinden yararlanabilecek.

Bu tür avantajlar bir blok zincirinin ölçeklenebilir hesaplamalarından, diğerinin token çeşitliliğinden, üçüncüsünün depolama kapasitesinden ve dördüncüsünün ödeme güvenliğinden faydalanarak tek bir hibrit akıllı sözleşme uygulaması oluşturmak için Cross Chain protokoller gibi birçok yeni uygulamanın yolunu açar. Olanaklar sınırsızdır.

Add a comment